http://sw2598.weloveshopping.com
 สถิติของร้าน
 เปิดร้าน 04/03/2011 
 ปรับปรุงร้าน 08/06/2021 
 ผู้ชมร้านทั้งหมด 297,795 
 สินค้าทั้งหมด 45 
 ทะเบียนพาณิชย์
  
3101500350161
หมวดหมู่สินค้า
  ดัชนีราคาสินค้า
  ดูสินค้าทั้งหมด (45)
  เครื่องอัดน้ำยา
  อุปกรณ์กำจัดปลวก
  วัสดุอุดรู-ปิดรู
  เครื่องพ่นยุง
  สารเคมีกำจัดปลวก
  สารเคมีกำจัดแมลงและยุง
  เหยื่อกำจัดหนู
  ผลิตภัณฑ์อื่นๆ
 ค้นหาสินค้า



บริการของร้าน
  หน้าแรก
  ข่าวสาร
  เว็บบอร์ด
  บทความน่าสนใจ
  วิธีการสั่งซื้อ
  วิธีการชำระเงิน
  วิธีการรับสินค้า
  สินค้าในรถเข็น
  เกี่ยวกับเรา
  ติดต่อเรา
  Main Page
  Add Favorite
  Poll
By Result
 Link
  Weloveshopping.com
     บทความน่าสนใจ
รูปประกอบ: 
ไม่มีรูปภาพประกอบ
หัวเรื่อง:    (บทความเก่า) ข้อมูลด้านนิเวศวิทยาและการแพร่กระจายของปลวกในประเทศไทย
บทความ:   

         ข้อมูลด้านนิเวศวิทยาและการแพร่กระจายของปลวกในประเทศไทยนั้น มีการศึกษากันน้อยมาก ปัจจุบันข้อมูลและตัวอย่างปลวกที่พบจากการสำรวจพื้นที่ต่างๆ ทั่วประเทศไทย รวมทั้งสิ้นกว่า 35 ปี ถูกเก็บรักษาไว้ที่สำนักวิจัยการจัดการป่าไม้ผละผลิตผลป่าไม้ ตัวอย่างปลวกที่เก็บรักษาไว้มีรวมทั้งสิ้นกว่า 4,000 ตัวอย่าง ซึ่งได้ทำการจำแนกชนิด และบันทึกรายละเอียดทางชีววิทยาและนิเวศวิทยาไว้อย่างเป็นระบบ 37 สกุล ซึ่งจำแนกได้เป็น 179 ชนิด โดยมีรายละเอียดของสกุลที่สำคัญดังต่อไปนี้

Family Kalotermitidae 

Subfamily Kalotermitinae

     1. Cryptotermes

       รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ส่วนหน้าลักษณะตัดสั้น ทู่ สีน้ำตาลเข้ม  มีขนาดความยาวและความกว้างของหัวประมาณ 1.26 มม. กรามมีลักษณะสั้นมาก ยาวประมาณ 0.6 มม. เมื่อมองด้านข้างจะมีลักษณะโค้งขึ้นคล้ายนอแรด ปลวกสกุลนี้อาศัยอยู่เฉพาะภายในเนื้อไม้โดยไม่ทำท่อทางเดินดินกับปลวกใต้ดิน

        ลักษณะการเข้าทำลายของปลวกกินไม้สกุลนี้ จะสังเกตได้จากการพบขี้ปลวกที่มีลักษณะเป็นเม็ดเล็กๆ แข็งๆ ขนาดเท่าเมล็ดฝิ่นร่วงหล่นออกมากองอยู่บนพื้น โครงสร้างไม้ที่ถูกทำลายหากมองจากผิวภายนอกดูเหมือนว่ายังคงปกติอยู่ แต่โครงสร้างภายในที่ถูกทำลายนั้นจะมีลักษณะเป็นโพรง มีขี้ปลวกและตัวอ่อนอาศัยอยู่ ปลวกสกุลนี้พบเข้าทำลายและก่อให้เกิดความเสียหายแก่อาคารบ้านเรือนที่อยู่บริเวณแถบชายฝั่งทะเลเป็นส่วนใหญ่

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีน้ำตาลแดงเรื่อๆ ทางด้านท้าย และเข้มขึ้นทางด้านหน้า หัวด้านหน้าส่วนมากมีสีดำ ริมฝีปากบนมีสีเหลือง แผ่นอกปล้องแรกมีสีน้ำตาลค่อนข้างเหลืองสว่าง มีรอยแต้มสีเข้มบนแผ่นอกนั้น ขามีสีอ่อน แผ่นท้องด้านบนมีสีน้ำตาลอ่อน หัวมีขนเล็กน้อย มุมหัวด้านข้างทางด้านหน้ามีขนแข็งสั้นๆ อยู่ อกปล้องแรกมีขนแข็งสั้นๆ อยู่ตามขอบด้านหน้า และมีขนแข็งยาวอยู่กระจัดกระจายบนแผ่นอกนั้น หัวแข็งแรง สั้น หนา มีความยาวเท่ากับความกว้าง พบเส้นตัว Y ได้บ้างแต่ไม่เด่นชัดนัก สันด้านหน้าเป็นโหนกเว้าเข้ามา ไม่มีรอยบากตรงกลาง รูปตัดเส้นภายนอกของหัวด้านหน้าใกล้กับเส้นตั้งตรง ไม่มีส่วนที่ยื่นออกมา มีลักษณะคล้ายพู 2 อันยื่นออกมาที่ฐานของหนวด อันหนึ่งพบด้านบน ส่วนอีกอันอยู่ด้านล่าง  ตามีสีค่อนข้างขาว รูปไข่ มีขนาดยาว 0.1 มม. กว้าง 0.03 มม. กรามสั้น มีโหนกที่ฐานเห็นได้อย่างชัดเจน มีฟันตื้น ริมฝีปากบนสั้น หนวดสั้น มี 11 ปล้อง ที่ฐานสามปล้องแรกแข็งแรง และมีสีเข้มมากกว่าปล้องที่เหลือ หนวดปล้องที่ 2 โดยมากจะยาวกว่าปล้องที่ 3 และหนวดปล้องที่ 4 จะสั้นที่สุด อกปล้องแรกมีความกว้างเท่ากับส่วนหัว มีความยาวเกินกว่ากึ่งหนึ่งของความกว้างเล็กน้อย ขอบด้านหน้ากว้างเป็นรูปทรงตัว V มีลักษณะฟันเลื่อยบางๆ ทางด้านข้างของส่วนหัวมีรอยบากเว้าเข้าไป ขอบด้านข้างนูนโค้งออกมาปานกลาง ขอบด้านหลังค่อนข้างเป็นเส้นตรง

2. Glyptotermes

        ปลวกทหารในสกุลนี้ส่วนหัวมีรูปร่างยาว ทางด้านหน้าของส่วนหัวเมื่อมองทางด้านข้างจะมองเห็นความชันได้อย่างชัดเจน ไม่มีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) มีปล้องหนวดน้อยกว่า 15 ปล้อง

        ปลวกในสกุลนี้จะอาศัยอยู่กินเฉพาะภายในเนื้อไม้ โดยไม่มีทางเดินติดต่อกับดิน ซึ่งส่วนมากจะเป็นไม้ชิ้น ดังนั้นจึงเรียกปลวกในสกุลนี้ว่าปลวกไม้ชื้น (damp wood termite)

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีน้ำตาลแดงเรื่อๆ โดยมีสีสว่างกว่าทางส่วนท้าย ส่วนทางด้านหน้าเป็นสีน้ำตาลแดงที่เข้มกว่าริมฝีปากบน และหนวดมีสีน้ำตาลอ่อน แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง ขอบด้านหน้ามีสีเข้ม ขาและแผ่นท้องส่วนบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง หัวมีขนเล็กน้อย บริเวณหัวด้านหน้าเป็นโหนก มีขนสั้นๆ ปลายของริมฝีปากบนมีขนสั้นๆ ติดอยู่แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีขนสั้นๆ ตั้งอยู่ตลอดแนวขอบด้านหน้า และมีขนแข็งยาวตั้งอยู่บนขอบด้านข้าง และบนทั่วแผ่นอกปล้องแรก หัวเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวเกินหนึ่งและกึ่งหนึ่งเท่าของด้านกว้างนั้นเพียงเล็กน้อย พบเส้นตัว Y ได้บ้าง แต่ไม่เด่นชัดนัก ขอบบนด้านหน้าเป็นโหนกแต่ไม่เจริญนัก ลักษณะเป็นทรงกลมกว้าง รูปตัดเส้นภายนอกของหัวด้านหน้ามีมุมประมาณ 140 องศา ตาเล็ก รูปทรงไข่กว้าง ริมฝีปากบนมีความยาวมากกว่าด้านกว้าง ขยายไปเล็กน้อยเกินกว่าครึ่งหนึ่งของส่วนกราม กรามสั้น มีโคกปุ่มที่ฐาน กรามด้านซ้ายมีฟัน 3 ซี่ ซี่ที่ 1 และ 2 อยู่ใกล้กัน ซี่แรกกว้าง มีขอบตัดนูนโค้ง ฟันซี่ที่ 2 มีขอบตัดด้านหน้าที่สั้นกว่าขอบตัดด้านหลัง กรามด้านขวามีฟัน 2 ซี่ แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) เรียวยาว แบน มีความยาวเท่ากับ 3 เท่าของความกว้างสูงสุด ความกว้างของด้านหน้ายาวเป็นสองเท่าของด้านหลัง หนวดมี 11-12 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 ยาวเกินกว่ากึ่งหนึ่งของปล้องที่ 3 และยาวกว่าหนวดปล้องที่ 4 แต่ไม่ชัดเจนนัก แผ่นอกปล้องแรกแคบกว่าส่วนหัวเล็กน้อย ขอบด้านหน้าของอกปล้องแรกเว้าเข้าไปตื้นเล็กน้อย โดยหักลงตรงกลาง

     3. Neotermes

        ปลวกสกุลนี้พบแพร่กระจายอยู่ทั่วโลก จัดอยู่ในวงศ์ Kalotermitidae ในประเทศออสเตรเลีย พบอยู่ในตอไม้ตาย ไม้ฟืน และท่อนไม้ผุ แต่ส่วนมากมักเป็นศัตรูที่สำคัญของไม้ยืนต้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งต้นยูคาลิปตัส (Gay, 1967)

        ปลวกทหารในสกุล Neotermes   ส่วนมากจะมีขนาดใหญ่  หัวรูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้าและกรามเจริญอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งสามารถแยกความแตกต่างออกจากสกุล Glyptotermes  โดยสกุล  Neotermes  จะไม่พบปุ่มโหนกด้านหน้า ซึ่งอยู่ทางด้านหลังของส่วนหน้าของส่วนหัว นอกจากนี้ส่วนหน้าของหัวมีความชันไม่มาก โดยทั่วไปจะทำมุมไม่เกิน 45 องศา มีตารวมแต่ไม่มีสี อกปล้องแรก (pronotum) โดยมกกว้างเท่ากับความกว้างของส่วนหัว และมีรอยเว้าตื้นๆ อยู่ทางขอบด้านหน้า หนวดมี 15 ปล้องหรือมากกว่า

4. Incisitermes

       ปลวกสกุลนี้จัดอยู่ในวงศ์ Kalotermitidae

        ปลวกทหารในสกุล Incisitermes   ส่วนหัวไม่มีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) มีปล้องหนวดน้อยกว่า 20 ปล้อง หนวดปล้องที่ 3 มีรูปร่างคล้ายถ้วย (club shape) หัวที่ยื่นยาวไปด้านหน้า ขอบด้านหน้าของอกปล้องแรกเว้าเข้าไปลึก

Family Termopsidae

Subfamily Termopsinae

    1. Archotermopsis

        ปลวกสกุลนี้อยู่ในวงศ์ Termopsidae เป็นปลวกที่อยู่ในลำดับต้นๆ ของสายวิวัฒนาการ หรือ ปลวกโบราณ (primitive termite) อาศัยและสร้างรังอยู่ในท่อนไม้ผุ (Eggleton, 2000) Roonwal  และ Chhotani  รายงานว่าพบปลวกสกุลนี้เพียง 1 ชนิดเท่านั้นคือ Archotermopsis wroughtoni   มีการกระจายอย่างกว้างขวางในแถบเอเชีย โดยเฉพาะในทางเหนือถึงตะวันตกของเทือกเขาหิมาลัย ปลวกทหารในสกุล Archotermopsis ไม่มีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) มีตารวมเห็นอย่างชัดเจน หนวดยาวมีปล้องหนวดมากกว่า 22 ปล้อง กรามเจริญ หนา และมีปุ่มโหนกทางด้านขอบ อกปล้องแรกกว้างเท่ากับความกว้างของส่วนหัว มี cerci 3-8 ปล้อง

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีน้ำตาลแดงสว่าง มีขนเล็กน้อย ตาเล็กเรียว สั้นกว่าฐานหนวด (scape) เล็กน้อย หนวด 23-26 ปล้อง โดยหนวดปล้องที่ 2 ยาวกว้าปล้องที่ 3 เล็กน้อย อกปล้องแรกแบน ส่วนหัวรวมกับกรามยาว 6.33-7.0 มม. ความยาวส่วนหัวไม่รวมกรามยาว 3.85-4.06 มม. ส่วนหัวกว้าง 3.57-3.85 มม. อกปล้องแรกยาว 1.47-1.54 มม. กว้าง 2.38-2.66 มม. (Ahmad,1958)

Family Rhinotermitidae

Subfamily Rhinotermitinae

    1. Schedorhinotermes

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) อกปล้องแรก (pronotum) แบน ปลวกทหารมีสองขนาด (dimorphic) ริมฝีปากบนเห็นอย่างเด่นชัด กราม (mandible) เห็นอย่างชัดเจนทั้งใน major soldier และ minor soldier ใน minor soldier ริมฝีปากบน (labrum) ยื่นยาวออกมาคล้ายลิ้นจนปิดทับกราม

       ปลวกทหารในสกุลนี้ส่วนหัวมีรูปร่างยาว ทางด้านหน้าของส่วนหัวเมื่อมองทางด้านข้างจะมองเห็นความชันได้อย่างชัดเจน ไม่มีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) มีปล้องหนวดน้อยกว่า 15 ปล้อง

        ปลวกในสกุลนี้จะอาศัยอยู่กินเฉพาะภายในเนื้อไม้ โดยไม่มีทางเดินติดต่อกับดิน ซึ่งส่วนมากจะเป็นไม้ชิ้น ดังนั้นจึงเรียกปลวกในสกุลนี้ว่าปลวกไม้ชื้น (damp wood termite)

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีน้ำตาลแดงเรื่อๆ โดยมีสีสว่างกว่าทางส่วนท้าย ส่วนทางด้านหน้าเป็นสีน้ำตาลแดงที่เข้มกว่าริมฝีปากบน และหนวดมีสีน้ำตาลอ่อน แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง ขอบด้านหน้ามีสีเข้ม ขาและแผ่นท้องส่วนบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง หัวมีขนเล็กน้อย บริเวณหัวด้านหน้าเป็นโหนก มีขนสั้นๆ ปลายของริมฝีปากบนมีขนสั้นๆ ติดอยู่แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีขนสั้นๆ ตั้งอยู่ตลอดแนวขอบด้านหน้า และมีขนแข็งยาวตั้งอยู่บนขอบด้านข้าง และบนทั่วแผ่นอกปล้องแรก หัวเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวเกินหนึ่งและกึ่งหนึ่งเท่าของด้านกว้างนั้นเพียงเล็กน้อย พบเส้นตัว Y ได้บ้าง แต่ไม่เด่นชัดนัก ขอบบนด้านหน้าเป็นโหนกแต่ไม่เจริญนัก ลักษณะเป็นทรงกลมกว้าง รูปตัดเส้นภายนอกของหัวด้านหน้ามีมุมประมาณ 140 องศา ตาเล็ก รูปทรงไข่กว้าง ริมฝีปากบนมีความยาวมากกว่าด้านกว้าง ขยายไปเล็กน้อยเกินกว่าครึ่งหนึ่งของส่วนกราม กรามสั้น มีโคกปุ่มที่ฐาน กรามด้านซ้ายมีฟัน 3 ซี่ ซี่ที่ 1 และ 2 อยู่ใกล้กัน ซี่แรกกว้าง มีขอบตัดนูนโค้ง ฟันซี่ที่ 2 มีขอบตัดด้านหน้าที่สั้นกว่าขอบตัดด้านหลัง กรามด้านขวามีฟัน 2 ซี่ แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) เรียวยาว แบน มีความยาวเท่ากับ 3 เท่าของความกว้างสูงสุด ความกว้างของด้านหน้ายาวเป็นสองเท่าของด้านหลัง หนวดมี 11-12 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 ยาวเกินกว่ากึ่งหนึ่งของปล้องที่ 3 และยาวกว่าหนวดปล้องที่ 4 แต่ไม่ชัดเจนนัก แผ่นอกปล้องแรกแคบกว่าส่วนหัวเล็กน้อย ขอบด้านหน้าของอกปล้องแรกเว้าเข้าไปตื้นเล็กน้อย โดยหักลงตรงกลาง

     3. Neotermes

        ปลวกสกุลนี้พบแพร่กระจายอยู่ทั่วโลก จัดอยู่ในวงศ์ Kalotermitidae ในประเทศออสเตรเลีย พบอยู่ในตอไม้ตาย ไม้ฟืน และท่อนไม้ผุ แต่ส่วนมากมักเป็นศัตรูที่สำคัญของไม้ยืนต้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งต้นยูคาลิปตัส (Gay, 1967)

        ปลวกทหารในสกุล Neotermes   ส่วนมากจะมีขนาดใหญ่  หัวรูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้าและกรามเจริญอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งสามารถแยกความแตกต่างออกจากสกุล Glyptotermes  โดยสกุล  Neotermes  จะไม่พบปุ่มโหนกด้านหน้า ซึ่งอยู่ทางด้านหลังของส่วนหน้าของส่วนหัว นอกจากนี้ส่วนหน้าของหัวมีความชันไม่มาก โดยทั่วไปจะทำมุมไม่เกิน 45 องศา มีตารวมแต่ไม่มีสี อกปล้องแรก (pronotum) โดยมกกว้างเท่ากับความกว้างของส่วนหัว และมีรอยเว้าตื้นๆ อยู่ทางขอบด้านหน้า หนวดมี 15 ปล้องหรือมากกว่า

        Major soldier :  หัวมีสีแดงเรื่อออกเหลือง ที่ขอบมีร่องอยู่ด้านหน้า มีขอบฐานที่แผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบน (postclypeus) และสันหนวดมีสีน้ำตาลแดงเรื่อ ริมฝีปากบนมีสีเดียวกับสีของหัว กรามมีสีน้ำตาลแดงเรื่อๆ หนวดมีสีอ่อน มีสีน้ำตาลอ่อนเจือ อกปล้องแรกมีสีเหลือง มีสีน้ำตาลอ่อนเจือที่บริเวณด้านหน้าและด้านหลัง หัวมีขนน้อยมากจนเกือบไม่มีเลย ที่ปลายของริมฝีปากบนมีขนสั้นๆ ขึ้นอยู่ที่ขอบ ซึ่งขนตรงกลางขอบนั้นสั้นกว่าด้านข้าง ที่มุมขอบด้านหน้าทางซ้ายมีขนแข็ง 3 เส้น ส่วนมุมด้านขวามี 2 เส้น แผ่นเปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) มีขนแข็งติดอยู่ด้านข้าง ข้างละ 3 เส้น ซึ่งอยู่ใต้ขอบบนลงมา แผ่นอกปล้องแรกมีขนเล็กๆ ติดอยู่ที่ตรงกลางขอบด้านหน้า พูด้านข้างมีขนยาวแข็งติดอยู่ต้านละ 1 เส้น มีขนแข็งติดอยู่ที่ข้างๆ ด้านท้ายอีกข้างละ 1 เส้น นอกนั้นส่วนอื่นๆ ของแผ่นอกปล้องแรกไม่มีขนแข็งหรือเส้นขนเลย หัวเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ขอบด้านข้างโป่งออกมาเล็กน้อยที่บริเวณข้างๆ ด้านท้าย  จนถึงสันของหนวด และลดต่ำลงมาเล็กน้อยจากรอยโป่ง ส่วนที่กว้างที่สุดของหัวอยู่ที่ลำดับที่สามของฐาน ช่องเปิดที่หัว (fontanelle) กลม มีร่องวิ่งไปทางด้านหน้า แผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบนทางด้านท้าย (postclypeus) กว้างมากกว่ายาว มีร่องอยู่อยู่ตรงกลาง ส่วนแผ่นแข็งที่หัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบนทางด้านหน้า (anteclypeus) สั้น เป็นแผ่นใส ริมฝีปากบนกว้างพอๆ กับยาว ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ตรงกลาง ปลายริมฝีปากบนมีสีใส เป็นลอนบางๆ 2 ลอน กรามใหญ่ แข็งแรง เป็นรูปเคียว มีโค้งแข็งแรงที่ส่วนปลาย กรามด้านซ้ายมีฟัน 2 ซี่ ส่วนด้านขวามี 1 ซี่ แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) โค้งพอประมาณ ส่วนที่ว้างที่สุดมีความกว้างเกินกว่าหนึ่งเศษหนึ่งส่วนสองเท่าเพียงเล็กน้อยของส่วนที่คอด ส่วนที่คอดจะอยู่ใกล้กับขอบด้านท้ายมากกว่าส่วนที่กว้างที่สุด หนวดมี 16-17 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 ยาวมากกว่าปล้องที่ 3 และ 4 แผ่นอกปล้องแรก ขอบด้านหน้ายื่นออกมา ด้านข้างมีพูเล็กๆ ทรงกลมกว้างมีรอบบากทางด้านล่าง ขอบด้านท้ายเว้าเข้าไปตรงกลาง

        minor soldier :  หัวมีสีเหลือง ร่องที่รูเปิดด้านหน้าเห็นเป็นขอบชัดเจน ขอบด้านท้ายของแผ่นแข็งส่วนหัวที่ลงมาจากริมฝีปากบน (postclypeus) และสันหนวดมีสีน้ำตาลแดงเรื่อ ริมฝีปากบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกเหลือง มีปลายยื่นยาว กรามมีสีน้ำตาลแดงเรื่อสว่าง ส่วนฐานมีสีสว่างกว่าแผ่นอกปล้องแรก  มีสีน้ำตาลอ่อนออกเหลืองสว่าง มีสีแดงเรื่อแต้มตามขอบขามีสีอ่อน หัวมีขนยาวเข็งขึ้นเล็กน้อยที่บริเวณครึ่งทางส่วนท้าย แผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบนทางด้านท้าย (postclypeus) มีขนแข็งเล็กติดอยู่ 2 เส้น ส่วนปลายขอบริมฝีปากบนมีขนสั้นๆ ขึ้นเป็นแนว มีขนแข็งสั้น 2 เส้นติดอยู่ที่พูด้านข้าง ข้างละ 1 เส้น แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) มีขนแข็งเล็กๆ 1 หรือ 2 เส้นติดอยู่ที่ขอบด้านข้างอยู่ด้านหน้าส่วนที่กว้างที่สุด อกปล้องแรกมีขนติดอยู่น้อยมาก หัวมีรูปทรงค่อนข้างขนานหักเข้าตรงกลาง ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ที่จุดสิ้นสุดของส่วนท้ายของสันหนวด รูเปิดที่ส่วนหัวมีรูปร่างกลม มีร่องพุ่งตรงไปยังด้านหน้า ริมฝีปากบนรูปร่างยาว ยาวกเกินกว่าส่วนปลายของกราม มีร่องยาวเป็นเส้นอยู่ตรงกลาง ส่วนปลายเป็นพู 2 พู กรามบอบบางเป็นรูปเคียว กรามด้านซ้ายมีฟัน 2 ซี่ กรามด้านขวามีฟันแหลมคม 1 ซี่ แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) ขยายออกกว้าง ส่วนที่กว้างที่สุดจะกว้างกว่าส่วนที่คอดเพียงเล็กน้อย ส่วนทึ่คอดอยู่ใกล้มาทางขอบด้านท้าย หนวดมี 15-16 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 ยาวกว่าปล้องที่ 3 เล็กน้อย และสั้นกว่าปล้องที่ 4 เล็กน้อย อกปล้องแรกมีความกว้างเท่ากับหนึ่งเศษหนึ่งส่วนสองเท่าของความยาว ขอบด้านหน้ายื่นออกไปด้านหน้าเล็กน้อย ไม่มีรอยตัดที่ขอบ ขอบด้านท้ายเว้าเข้าไปตรงกลางเล็กน้อย

      2. Glyptotermes

       ปลวกทหารในสกุลนี้ส่วนหัวมีรูปร่างยาว ทางด้านหน้าของส่วนหัวเมื่อมองทางด้านข้างจะมองเห็นความชันได้อย่างชัดเจน ไม่มีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) มีปล้องหนวดน้อยกว่า 15 ปล้อง

        ปลวกในสกุลนี้จะอาศัยอยู่กินเฉพาะภายในเนื้อไม้ โดยไม่มีทางเดินติดต่อกับดิน ซึ่งส่วนมากจะเป็นไม้ชิ้น ดังนั้นจึงเรียกปลวกในสกุลนี้ว่าปลวกไม้ชื้น (damp wood termite)

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีน้ำตาลแดงเรื่อๆ โดยมีสีสว่างกว่าทางส่วนท้าย ส่วนทางด้านหน้าเป็นสีน้ำตาลแดงที่เข้มกว่าริมฝีปากบน และหนวดมีสีน้ำตาลอ่อน แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง ขอบด้านหน้ามีสีเข้ม ขาและแผ่นท้องส่วนบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกไปทางสีเหลือง หัวมีขนเล็กน้อย บริเวณหัวด้านหน้าเป็นโหนก มีขนสั้นๆ ปลายของริมฝีปากบนมีขนสั้นๆ ติดอยู่แผ่นอกปล้องแรกด้านบนมีขนสั้นๆ ตั้งอยู่ตลอดแนวขอบด้านหน้า และมีขนแข็งยาวตั้งอยู่บนขอบด้านข้าง และบนทั่วแผ่นอกปล้องแรก หัวเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวเกินหนึ่งและกึ่งหนึ่งเท่าของด้านกว้างนั้นเพียงเล็กน้อย พบเส้นตัว Y ได้บ้าง แต่ไม่เด่นชัดนัก ขอบบนด้านหน้าเป็นโหนกแต่ไม่เจริญนัก ลักษณะเป็นทรงกลมกว้าง รูปตัดเส้นภายนอกของหัวด้านหน้ามีมุมประมาณ 140 องศา ตาเล็ก รูปทรงไข่กว้าง ริมฝีปากบนมีความยาวมากกว่าด้านกว้าง ขยายไปเล็กน้อยเกินกว่าครึ่งหนึ่งของส่วนกราม กรามสั้น มีโคกปุ่มที่ฐาน กรามด้านซ้ายมีฟัน 3 ซี่ ซี่ที่ 1 และ 2 อยู่ใกล้กัน ซี่แรกกว้าง มีขอบตัดนูนโค้ง ฟันซี่ที่ 2 มีขอบตัดด้านหน้าที่สั้นกว่าขอบตัดด้านหลัง กรามด้านขวามีฟัน 2 ซี่ แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) เรียวยาว แบน มีความยาวเท่ากับ 3 เท่าของความกว้างสูงสุด ความกว้างของด้านหน้ายาวเป็นสองเท่าของด้านหลัง หนวดมี 11-12 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 ยาวเกินกว่ากึ่งหนึ่งของปล้องที่ 3 และยาวกว่าหนวดปล้องที่ 4 แต่ไม่ชัดเจนนัก แผ่นอกปล้องแรกแคบกว่าส่วนหัวเล็กน้อย ขอบด้านหน้าของอกปล้องแรกเว้าเข้าไปตื้นเล็กน้อย โดยหักลงตรงกลาง

     3. Neotermes

        ปลวกสกุลนี้พบแพร่กระจายอยู่ทั่วโลก จัดอยู่ในวงศ์ Kalotermitidae ในประเทศออสเตรเลีย พบอยู่ในตอไม้ตาย ไม้ฟืน และท่อนไม้ผุ แต่ส่วนมากมักเป็นศัตรูที่สำคัญของไม้ยืนต้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งต้นยูคาลิปตัส (Gay, 1967)

        ปลวกทหารในสกุล Neotermes   ส่วนมากจะมีขนาดใหญ่  หัวรูปร่างสี่เหลี่ยมผืนผ้าและกรามเจริญอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งสามารถแยกความแตกต่างออกจากสกุล Glyptotermes  โดยสกุล  Neotermes  จะไม่พบปุ่มโหนกด้านหน้า ซึ่งอยู่ทางด้านหลังของส่วนหน้าของส่วนหัว นอกจากนี้ส่วนหน้าของหัวมีความชันไม่มาก โดยทั่วไปจะทำมุมไม่เกิน 45 องศา มีตารวมแต่ไม่มีสี อกปล้องแรก (pronotum) โดยมกกว้างเท่ากับความกว้างของส่วนหัว และมีรอยเว้าตื้นๆ อยู่ทางขอบด้านหน้า หนวดมี 15 ปล้องหรือมากกว่า

 Subfamily Prorhinotermitinae

        1.  Prorhinotermes

       ส่วนหัวของปลวกทหารมีสีเหลือง รูเปิดที่หัว (fontanalle) มีขนาดเล็ก กลม ส่วนมากตั้งอยู่ทางด้านหลัง clypeus หัวเป็นรูปไข่ทรงยาว มีร่องพุ่งไปทางด้านหน้าจาก fontanelle กราม (mandible) รูปดาบ ไม่มีฟัน อกปล้องแรก (pronotum) แบน ขอบด้านหน้าของส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบน (postclypeus) และสันหนวดมีสีน้ำตาลออกแดงเรื่อ ริมฝีปากบนและหนวดมีสีน้ำตาลอ่อน ออกเหลือง กรามมีสีน้ำตาลออกแดง เรื่องและมีสีสว่างกว่าที่บริเวณฐาน อกปล้องแรกมีขนอยู่เล็กน้อย หัวเป็นรูปไข่ ด้านหน้าแคบ ส่วนกว้างที่สุดอยู่ที่ส่วนฐาน ขอบด้านท้ายของหัวสร้างยื่นออกมาเล็กน้อย ช่องเปิดส่วนหัว (fontanelle) เล็ก กลม และมีร่องพุ่มไปทางด้านหน้า ตา เห็นได้ชัด เป็นรูปไข่กว้าง นูนขึ้นมาเล็กน้อย แผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากบน (postclypeus) กว้างมากกว่ายาวเกินกว่าสองเท่า ริมฝีปากบนมีขอบด้านข้างนูนโค้งออกมา ขอบด้านหน้าทรงกลม กว้าง กรามยาว เป็นรูปดาบคล้ายปลวก Coptotermes   แต่ไม่มีรอยหยักที่ส่วนฐาน  แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) มีความยาวใกล้เคียงกับสองเศษหนึ่งส่วนสองเท่าของความกว้างที่กว้างที่สุด ส่วนที่คอดของแผ่นปิดอยู่ระหว่างขอบด้านท้ายและส่วนที่กว้างที่สุด หนวดมี 17-19 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 สั้นกว่าปล้องที่ 3 เล็กน้อย ในบางตัวอย่างที่ 2  นี้มีสีเข้มกว่าปล้องอื่นเล็กน้อย หนวดเป็นรูปโคนกลับหัว อกปล้องแรกมีขอบด้านหน้านูนโค้งออกมา มีรอยบากตรงกลาง ขอบด้านท้ายไปตัดเป็นรูปป้าน ขอบด้านข้างเป็นทรงกลมกว้าง

Subfamily Heterotermitinae

        1.  Reticulitermes

        ส่วนหัวของปลวกทหารมีรูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) ซึ่ง fontanelle มีขนาดเล็ก กลม  ส่วนมากตั้งอยู่ทางด้านหลัง clypeus หัวเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ด้านข้างขนาน อกปล้องแรก (pronotum) แบน กรามรูปดาบ ไม่มีฟัน

        ปลวกสกุลนี้จัดอยู่ในพวกกินไม้ ส่วนมากพบเข้าทำลายท่อนไม้และตอไม้ และก่อให้เกิดความเสียหายกับไม้ใช้ประโยชน์ภายในบ้านเรือน

Subfamily Coptotermitinae

        1.  Coptotermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปไข่ สีเหลืองทอง มีความยาวของหัววัดถึงฐาน 1.40-1.51 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.15-1.24 มม. กรามยาว 0.82-0.93 มม. ใต้ริมฝีปากบนมีรูเปิดกว้างเรียกว่า fontanelle สำหรับปล่อยสารเหนียวสีขาวออกมาต่อสู้ศัตรู ริมฝีปากบนมีสีน้ำตาลอ่อนออกเหลืองสว่าง กรามมีสีน้ำตาลออกแดงเรื่อๆ หนวดมีสีน้ำตาลสว่าง แผ่นอกปล้องแรกมีสีน้ำตาลออกเหลืองสว่าง แต่สว่างกว่าส่วนหัว ขาและส่วนท้องมีสีอ่อน ส่วนหัวมีขนแข็งอยู่กระจัดกระจายอยู่ทั่วๆ ไป ส่วนปลายของริมฝีปากบนมีขนแข็งติดอยู่ 2 เส้น แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) มีขนแข็ง 1 คู่ ติดอยู่ที่บริเวณขอบด้านหน้า ส่วนคู่อื่นๆ จะมีอยู่บ้างเล็กน้อยทางส่วนท้าย อกปล้องแรกมีขนติดอยู่เล็กน้อย หัวเป็นรูปไข่เรียวยาว มีความยาวมากกว่าความกว้างอย่างชัดเจน ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่บริเวณส่วนกลางของส่วนหัว ช่องเปิดส่วนหัว (fontanelle) เป็นรูปไข่กว้าง ใกล้เคียงกับรูปทรงกลม ริมฝีปากบนมีส่วนแคบ มีความยาวมากกว่าความกว้าง ส่วนปลายแหลม สอบเข้า สั้น กรามโค้งปานกลางที่บริเวณปลาย แผ่นเปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) ยาว มีความยาวเท่ากับสองเศษหนึ่งส่วนสองเท่าของความกว้างที่กว้างที่สุด ความกว้างทางด้านหน้ากว้างเป็นหนึ่งเศษหนึ่งส่วนสองเท่าของความกว้างทางด้านท้าย ส่วนที่คอดของแผ่นปิดอยู่ระหว่างขอบด้านท้ายและส่วนที่กว้างที่สุด หนวดมี 14-15 ปล้อง อกปล้องแรกมีความกว้างเกินกว่าสองเท่าของความยาวเล็กน้อย ขอบด้านหน้าเห็นเป็นรูปป้านๆ อย่างชัดเจน ขอบด้านท้ายเว้าหาส่วนกลาง ขอบด้านข้างกลม ป้าน กว้าง

        ปลวกสกุลนี้ทำรังอยู่ใต้พื้นดิน หรือทำรังสำรองอยู่ภายในช่องว่างระหว่างฝาสองชั้นในอาคาร ในการออกหาอาหาร ปลวกจะทำท่อทางเดินดินขึ้นเป็นท่อกลมขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 0.5-1.0 ซม. ลักษณะการกินเนื้อไม้ของปลวกสกุลนี้จะกินเข้าไปเป็นร่องลึกตามแนวความยาวของเสี้ยนไม้ โครงสร้างที่ถูกทำลายมากๆ เนื้อไม้ภายในจะถูกเปลี่ยนเป็นโครงสร้างดิน มีลักษณะเป็นรูพรุน คล้ายฟองน้ำ ในขณะที่ผิวไม้ภายนอกยังดูปกติอยู่ แต่เมื่อใช้มีดปลายแหลมทิ่มแทงลงไปจะพังทุลุเข้าไปได้ง่ายสำหรับเนื้อไม้ที่ถูกทำลายไม่มาก บริเวณพื้นผิวไม้จะมีร่องรอยของขี้ปลวกเป็นจุดดำๆ กระจายอยู่ทั่วไป ปลวกสกุลนี้พบเข้าทำลายและก่อให้เกิดความเสียหายรุนแรงกับอาคารที่อยู่ในเมืองเป็นส่วนใหญ่

Family Termitidae

Subfamily Macrotermitinae

        1.  Ancistrotermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารจะมีรูปร่างกลม มีความกว้างพอๆ กับความยาว เหลือง ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 0.78-1.17 มม. ส่วนกว้างที่สุดประมาณ 0.59-1.04 มม. กรามยาว 0.52-0.67 มม. กรามด้านซ้ายไม่มีฟัน กรามโค้งอย่างชัดเจนที่บริเวณปลาย

        ปลวกในสกุลนี้สร้างรังอยู่ใต้พื้นดิน กินเศษไม้ กิ่งไม้ ใบไม้ และเพาะเลี้ยงเชื้อราเป็นอาหาร

        2.  Hypotermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารจะมีรูปร่างกลม กรามสั้น โค้งเล็กน้อย กรามด้านซ้ายมีรอยหยักเป็นฟันเลื่อย ที่บริเวณค่อนมาทางโคน ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.14-1.40 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.98-1.19 มม. กรามยาว 0.52-0.65 มม. หัวมีสีน้ำตาลควันเขม่า มีสีอ่อนกว่าเล็กน้อยทางด้านหน้า ริมฝีปากบนสีน้ำตาล กรามสีน้ำตาลเข้ม หนวดสีน้ำตาล ปล้องหนวดทางส่วนฐานมีสีสว่างกว่า ส่วนหัวมีขนน้อยมาก กรามมีความยาวเท่าครึ่งหนึ่งของความยาวของส่วนหัว กรามด้านซ้ายมีรอยหยักเป็นฟันเลื่อย 3 รอยที่ฐานของกราม หนวด 16 ปล้อง

    3.  Macrotermes

       ปลวกในสกุลนี้มีวรรณะทหารสองขนาด รูปร่างส่วนหัวของปลวกทหารขนาดใหญ่ (major soldier) มีลักษณะค่อนข้างสี่เหลี่ยม ส่วนหน้าแคบกว่าส่วนท้าย สีน้ำตาลแดงหรือสีดำ ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 3.24-4.9 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 2.36-4.0 มม. กรามยาว 1.42-2.52 มม.  ส่วนในปลวกทหารขนาดเล็ก (minor soldier) มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.82-2.28 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.50-1.97 มม. กรามยาว 1.14-1.50 มม.

        ปลวกสุกลนี้สร้างรังขนาดใหญ่อยู่บนพื้นดิน รังมีรูปร่างลักษณะไม่แน่นอนแล้วแต่ชนิดของปลวก ปลวกสกุลนี้จะเข้าทำลายไม้โดยนำดินมาเคลือบไว้ตามพื้นผิวไม้ พบเข้าทำความเสียหายให้กับอาคารบ้านเรือนที่อยู่ในเขตชนบท และไม้ที่ใช้ประโยชน์กลางแจ้ง

        Major soldier :  หัวสีน้ำตาลแดงเรื่อสว่าง มีสีเข้มขึ้นที่ส่วนหน้า ริมฝีปากบนมีสีน้ำตาลแดงเรื่อ มีสีสว่างขึ้นที่ส่วนฐาน หนวดมีสีน้ำตาล ยอดของแต่ละปล้องมีสีค่อนข้างขาว แผ่นปิดด้านบนส่วนอกมีสีสว่างกว่าส่วนหัว ส่วนหัวมีขนเล็กน้อยบริเวณด้านหน้าของหัว นอกนั้นไม่มีขนเลย ริมฝีปากบนมีขนแข็งเรียงเป็นแถวตามแนวด้านข้าง และมีขนแข็งขึ้นเล็กน้อยอยู่ที่ฐานของปลายริมฝีปาก บน (hyaline tip) แผ่นอกปล้องแรกมีขนเส้นเล็กๆ ขึ้นอยู่ที่ขอบด้านหน้า ทั่วทั้งแผ่นอกนั้นไม่ขนอยู่เลย หัวรูปร่างเกือบเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขอบด้านข้างนูนออกมาเล็กน้อย ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ตรงกลาง รูเปิดที่ส่วนหัว (fontanelle) เล็ก ลักษณะเป็นจุด ตั้งอยู่เหนือจากกึ่งกลางมาเล็กน้อย ตาเล็ก กลม ริมฝีปากบนมีความความยาวมากกว่าความกว้างเล็กน้อย ปลายของริมฝีปากบน (hyaline tip) รูปร่างออกจะเป็นรูปสามเหลี่ยม ขอบด้านข้างกลมป้านที่ส่วนฐาน ขอบด้านหน้ายื่นออกมาไม่มากนัก กรามใหญ่ แข็งแรง  ฐานกรามหนา ส่วนปลายโค้ง กรามด้านซ้ายมีลักษณะเป็นฟันเลื่อยเล็กน้อยที่ส่วนฐาน ส่วนกรามด้านขวาไม่มีฟันเลื่อย แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) ยาว ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ในส่วนที่สี่ทางด้านบน ส่วนที่แคบที่สุดอยู่ตรงกลาง  ขอบด้านข้างเว้าตรงกลาง นูนออกมาที่ส่วนที่สี่ทางฐาน หนวดมี 17 ปล้อง หนวดปล้องที่ 3 มีความยาวกว่าปล้องที่ 2 หนึ่งเศษหนึ่งส่วนสองเท่า  หนวดปล้องที่ 4 สั้นกว่าปล้องที่ 3 แผ่นอกปล้องแรกมีรอยตัดที่ขอบเห็นได้ชัดเจนทั้งขอบหน้าและขอบหลัง ขอบด้านข้างกลมกว้าง ไม่เห็นเป็นพูชัดเจน แผ่นอกปล้องที่ 2 รูปกลกมกว้างออกทางด้านข้าง ขอบด้านท้ายเป็นรอยตัดกว้าง แผ่นอกปล้องที่ 3 มีลักษณะเหมือนอกปล้องที่ 2 ขอบด้านท้ายเว้าเข้าไปกว้าง

        Minor soldier : หัวมีสีค่อนข้างเหลืองออกน้ำตาลสว่าง ริมฝีปากบนและหนวดมีสีน้ำตาล กรามมีสีน้ำตาลแดงเรื่อเข้ม ที่ฐานมีสีสว่างกว่า อกปล้องแรกมีสีสว่างกว่าส่วนหัว ส่วนหัวมีขนเล็กน้อยจนแทบไม่มีเลย มีขนแข็ง 1 คู่ อยู่ที่ครึ่งหัวทางด้านท้าย และอีกคู่หนึ่งอยู่ใกล้ขอบด้านท้ายของแผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปาก (postclypeus) ริมฝีปากบนมีขนแข็งยาวขึ้นเป็นแถวอยู่บนแต่ละข้าง และมีขนแข็งขึ้นเล็กน้อยที่ฐานของปลายยอดของริมฝีปากบน แผ่นอกปล้องแรกมีขนเส้นเล็กอยู่ที่ขอบด้านหน้า ส่วนที่เหลือไม่มีขนอยู่ หัวมีรูปค่อนข้างเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า รูเปิดที่ส่วนหัวเล็ก ค่อนข้างกลม ตั้งอยู่ตรงกลาง ขอบด้านหน้าของแผ่นแข็งส่วนหัวที่ต่ำลงมาจากริมฝีปากล่าง (anteclypeus) สั้นมาก มีความกว้างมากกว่าความยาว ริมฝีปากบนมีความยาวมากกว่าความกว้าง ด้านข้างนูนออกมาปานกลาง ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ต่ำลงมาจากทางกึ่งกลางเล็กน้อย ปลายสุด (postmentum) ยาว ด้านข้างค่อนข้างหนา หนวดมี 17 ปล้อง ปล้องที่ 2 สั้นกว่าปล้องที่ 3 หนวดปล้องที่ 4 ยาวเท่ากับครึ่งหนึ่งของปล้องที่ 3 แผ่นอกปล้องแรก ปล้องที่ 2 และปล้องที่ 3 มีขอบด้านข้างกลมกว้าง

        4.  Microtermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปไข่ สีเหลือง ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 0.85-0.98 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.79-0.85 มม. กรามยาว 0.46-0.57 มม. กรามด้านซ้ายไม่มีฟันกรามโค้งเล็กน้อยที่บริเวณปลาย

        ปลวกในสกุลนี้สร้างรังอยู่ใต้พื้นดิน กินเศษไม้ กิ่งไม้ ใบไม้ และเพาะเลี้ยงเชื้อราเป็นอาหาร

  5.  Odontotermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารจะมีตั้งแต่รูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ค่อนข้างสี่เหลี่ยมจนถึงค่อนข้างกลมรี มีส่วนหน้าแคบกว่าส่วนท้าย สีเหลืองสีน้ำตาลถึงน้ำตาลแดง ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.14-2.89 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.02-2.37 มม. กรามยาว 0.65-1.45 มม. ลักษณะเด่นของปลวกในสกุลนี้คือ ที่รามด้านซ้ายจะมีฟันแหลมยื่นออกมา 1 ซี่ (tooth ) ในตำแหน่งที่แตกต่างไปตามชนิดของปลวก

        ปลวกสกุลนี้อาจพบได้ทั้งชนิดที่ทำรังอยู่ใต้พื้นดิน และชนิดที่ทำรังขนาดใหญ่อยู่บนพื้นดิน การเข้าทำลายไม้มีลักษณะที่ใกล้เคียงกันกับปลวกในสกุล Macrotemes

        หัวของปลวกทหารมีสีค่อนข้างเหลืองน้ำตาลถึงสีน้ำตาลแดงเรื่อ หนวดมีสีเหลือง มีสีเดียวกัน ตลอดทั้งเส้นอกปล้องแรกมีสีเหลือง หัวมีขนอยู่ทั่วไป ริมฝีปากบนมีขนยาวแข็งอยู่ตามแนวด้านข้าง แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) มีขนแข็งอยู่เล็กน้อย บริเวณครึ่งทางด้านหน้า แผ่นอกปล้องแรกมีขนสั้นๆ อยู่ตามแนวขอบทางด้านหน้า และมีขนแข็งยาวอยู่เล็กน้อยตามที่ต่างๆ ของแผ่น หัวรูปไข่ เห็นคอดทางด้านหน้าอย่างเด่นชัด ริมฝีปากบนยาวมากกว่ากว้าง ยืดขึ้นไปถึงกึ่งกลางของกราม ส่วนปลายสอบเข้าจนเกือบกลม กรามเป็นรูปเคียว กรามด้านซ้ายมีจุดแหลมตั้งอยู่ทางด้านหน้าในส่วนปลายที่สาม กรามด้านขวามีฟันซี่เล็กๆ ตั้งอยู่ในระดับต่ำกว่าฟันทางด้านซ้ายเล็กน้อย และฟันซี่เล็กซี่อื่นตั้งอยู่ที่ส่วนฐาน แผ่นปิดริมฝีปากล่าง (postmentum) ใหญ่ มีความยาวมากกว่าความกว้างเล็กน้อย ส่วนที่กว้างที่สุดอยู่ตรงกลาง ขอบด้านข้างนูนออกมา หนวดมี 15-16 ปล้อง หนวดปล้องที่ 2 มีความยาวเป็นสองเท่าของปล้องที่ 3 หนวดปล้องที่ 4 สั้นที่สุด แผ่นอกปล้องแรก (pronotum) ยื่นออกมาทางด้านหน้าแต่ไม่ชัดเจนนัก ขอบด้านท้ายนูน เว้าเข้าตรงกลาง ขอบด้านข้างเป็นพูกลม กว้าง

Subfamily Termitinae

        1.  Amitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปไข่ สีเหลือง ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.25-1.30 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.01-1.17 มม. กรามยาว 0.57-0.99 มม. แล้วแต่ชนิด กรามด้านซ้ายเห็นฟันอย่างชัดเจน ลักษณะเด่นของปลวกสกุลนี้คือที่บริเวณแผ่นปิดริมฝีปากบน (clypeus) จะมีลักษณะเป็นพู 2 อันอย่างชัดเจน

        2.  Globitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีลักษณะค่อนข้างกลมมน สีเหลืองน้ำตาล ขนาดความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 0.75-0.98 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.8-1.09 มม. กรามยาว 0.65-0.93 มม. มีลักษณะโค้งมากที่ส่วนปลาย กรามด้านในทั้งสองข้างมีฟันขนาดเล็กยื่นออกมาตรงกลางข้างละ 1 ซี่ ส่วนท้องของปลวกวรรณะทหารมีสีเหลืองของกำมะถันสังเกตเห็นได้ชัดเจนมาก

        ปลวกสกุลนี้สร้างรังบนดินขนาดกลางถึงขนาดค่อนข้างใหญ่ ลักษณะรูปร่างคล้ายโดม มีเส้นผ่าศูนย์กลางฐานรังตั้งแต่ 30-80 ซม. สูงประมาร 50-100 ซม. ผิวรังชั้นนอกสุดมีลักษณะเป็นชั้นดินบางๆ เคลือบไว้ โครงสร้างรังในชั้นที่ 2 จะแข็งแรงมาก และมีช่องระบายอากาศกระจายอยู่ทั่วไป และชั้นในสุดของรังมีลักษณะคล้ายก้อนสมองซึ่งจะยุ่ยและแตกง่าย ภายในบริเวณนี้จะพบตัวอ่อนอยู่มากมาย

   3.  Microcerotermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า สีน้ำตาล มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.43-1.75 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.91-1.10 มม. กรามยาว 1.06-1.20 มม. รูปร่างคล้ายเคียว ด้านในกรามทั้งสองด้านมีลักษณะเป็นฟันเลื่อย (serrate)

        ปลวกสกุลนี้จัดเป็นปลวกชนิดสร้างรังขนาดเล็กอยู่บนดิน บนต้นไม้ หรือบนโครงสร้างของอาคาร ลักษณะค่อนข้างกลม หรือทรงกรวยแหลม รังดินมักแข็งมากยากที่จะทุบให้แตก ผิวรังหยาบขรุขระ มีติ่งหรือกลีบเล็กๆ ยื่นออกมา โครงสร้างภายในมีช่องระบายอากาศขนาดเล็กกระจายอยู่ทั่วไป ในการออกหาอาหาร ปลวกจะทำท่อทางเดินดินขึ้นมาเป็นท่อกลม ลักษณะแห้งแข็ง ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 0.2-0.3 ซม. ลักษณะการกินเนื้อไม้ปลวกสกุลนี้จะกินไปตามแนวความยาวของเสี้ยนไม้เป็นร่องลึกเข้าไป เนื้อไม้ที่ถูกทำลายจะไม่มีร่องรอยเป็นดำๆ ของขี้ปลวกกระจายอยู่

        4.  Prohamitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปไข่ สีเหลืองถึงสีเหลืองน้ำตาล มีความยาวของหัววัดถึงกราม 1.33-2.09 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.22-1.82 มม. กรามยาว 0.76-1.01 มม. โค้งอย่งชัดเจน มีรอยหยักบนกรามทั้งสองข้าง หนวด 14 ปล้อง ริมฝีปากบน (labrum) เป็นรูปสามเหลี่ยม

        5.  Synhamitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าสั้น ด้านข้างขนานกัน สีเหลืองสว่าง มีความยาวของหัววัดถึงฐานกรามประมาณ 0.99 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.8 มม. กรามยาว 0.45 มม. เป็นรูปดาบโค้ง โค้งเล็กน้อยที่ส่วนปลาย

        6.  Angulitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า เกือบเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส เห็นเป็นโหนกยื่นยาวไปด้านหน้า (frontal projection) มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม

        7.  Homallotermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ไม่มีโหนก (frontal projection) ยื่นไปด้านหน้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.37-1.48 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.99 มม. กรามยาว 1.35 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณะสำคัญของปลวกสกุลนี้คือ ส่วนหัวแคบทางด้านหน้าอย่างเห็นได้ชัด ส่วนปลายของกรามบิดเล็กน้อย แต่ไม่บิดจนเห็นเป็นรูปตะขอ หนวด 13 ปล้อง

      8.  Dicuspiditermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ไม่มีโหนก (frontal projection) ยื่นไปด้านหน้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.9-2.23 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.2-1.30 มม. กรามยาว 1.89-2.05 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณะสำคัญของปลวกสกุลนี้คือ มีหนวด 14 ปล้อง มุมด้านข้างทางด้านหน้าของส่วนหัวมีติ่งคล้ายเข็มยื่นออกมาอยู่ด้านล่างของปลอกหนวด ขอบด้านหน้าของริมฝีปากบน (labrum) เว้าลึกเข้าไป

        9.  Mirocapritermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า เห็นเป็นโหนกยื่นยาวไปด้านหน้า (frontal projection) มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.11-1.22 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.8-0.83 มม. กรามยาว 1.09-1.19 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือกรามบิดอย่างเห็นได้ชัด กรามด้านซ้ายบิด ส่วนกรามด้านขวาเป็นรูปคล้ายมีดแบนๆ

        10.  Pericapritermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ไม่มีโหนก (frontal project) ยื่นไปด้านหน้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกรามประมาณ 1.63-1.78 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.85-0.92 มม. กรามยาว 0.98-1.09 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ มีหนวด 14 ปล้อง ขอบด้านหน้าของริมฝีปากบน (labrum) ค่อนข้างตรง มีมุมด้านข้างสั้นมาก ปลายของกรามกว้าง ไม่บิดอย่างชัดเจน

        11.  Procapritermes

       รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ไม่มีโหนก (frontal project) ยื่นไปด้านหน้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกรามประมาณ 1.30-1.50 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.91-1.04 มม. กรามยาว 1.43-1.61 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ มีหนวด 14 ปล้อง ขอบด้านหน้าของริมฝีปากบน (labrum) เว้าเข้าไป ทำให้เห็นมุมด้านข้างยาว ปลายของกรามด้านซ้ายแคบ บิดเป็นรูปตะขอ

        12.  Termes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า เห็นเป็นโหนกยื่นยาวไปด้านหน้า (frontal projection)  มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม 1.37-1.5 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 0.91-1.02 มม. กรามยาว 1.69-1.82 มม. กรามทั้งสองข้างไม่สมมาตรกัน ลักษณะสำคัญของปลวกสกุลนี้คือ ริมฝีปากบน (labrum) ตัดตื้นๆ ด้านข้างส่วนมากจะตรง ฐานของหนวดเป็นสัน กรามบางยาวลักษณะคล้ายแท่งไม้ บิดลงไปทางด้านล่าง

Subfamily Nasutitermitinae

        1.  Aciculitermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีค่อนข้างเหลือง กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า เพื่อฉีดพ่นสารเคมีออกมาต่อสู้กับศัตรู ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.32-1.45 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 0.80-0.85 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 0.65-0.75 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวหลังฐานหนวดไม่คอด ที่ฐานของ nasus แต่ละข้างมีฟันเล็กๆ ยื่นออกมา ส่วนหัวปกคลุมไปด้วยขนเส้นเล็กๆ กรามไม่มีส่วนที่ยื่นยาวออกมา (apical projection)

        2.  Bulbitermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีแดง น้ำตาลแดง จนไปถึงสีน้ำตาล  กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.37-1.45 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 0.93- 1.01 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 0.88-0.98 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวหลังฐานหนวดคอด ขาและหนวดปกติจะไม่ยาว ส่วนหัวเมื่อมองทางด้านข้างจะไม่สูงขึ้นไปทางด้านหลัง และไม่ลดต่ำลงมาทางฐานของ nasus

        3.  Havilanditermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีน้ำตาลแดง กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า เพื่อฉีดพ่นสารเคมีออกมาต่อสู้กับศัตรู ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 2.02-2.47 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 1.09-1.43 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 1.17-1.61 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวหลังฐานหนวดไม่คอด ที่ฐานของ nasus ไม่มีฟันเล็กๆ ยื่นออกมา ปล้องหนวดยาว ส่วนที่ยื่นไปของกราม (apical projection) มีฟันเล็กๆ อยู่ เมื่อมองส่วนหัวทางด้านบนจะเห็นหัวเว้าเล็กน้อย และส่วนหัวยกขึ้นยาว

        4.  Hospitalitermes

       ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีแดง น้ำตาลแดง จนไปถึงสีน้ำตาลดำ  กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.76-1.89 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 1.19-1.30 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 1.14-1.27 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวบริเวณหลังฐานหนวดคอด

        5.  Longipeditermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีน้ำตาลเข้ม กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า ปลวกทหารมี 2 ขนาด major soldier ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 2.38 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 1.25 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 1.76 มม. minor soldier ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.75 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 0.67-0.87 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 0.87 มม.ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวบริเวณหลังฐานหนวดคอด

6.  Lacessititermes

        ส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีสีแดงไปจนถึงน้ำตาลดำ   กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.62-1.63 ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 1.06-1.07 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 0.91-1.02 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวบริเวณหลังฐานหนวดคอด

        7.  Nasutitermes

        รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารมีลักษณะค่อนข้างกลมสีน้ำตาลแดง  จนไปถึงสีน้ำตาล  กรามทั้งสองข้างลดรูปหายไป เปลี่ยนรูปร่างไปเป็นงวง (nasus) ยื่นยาวออกไปด้านหน้า เพื่อฉีดพ่นสารเคมีออกมาต่อสู้กับศัตรู ขนาดความยาวของหัววัดถึง nasus ยาว 1.61-1.89 มม. ความยาวส่วนหัวถึงฐานกรามไม่รวม nasus 1.01-1.22 มม. ความกว้างของส่วนหัวประมาณ 1.04-1.27 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ ส่วนหัวหลังฐานหนวดไม่คอด ที่ฐานของ nasus ไม่มีฟันเล็กๆ ยื่นออกมา ปล้องหนวดสั้น ส่วนที่ยื่นไปของกราม (apical projection) ไม่มีฟัน เมื่อมองส่วนหัวทางด้านบนจะเห็นเป็นหัวเส้นตรง

        ปลวกในสกุลนี้สร้างรังดินขนาดเล็กอยู่บนต้นไม้สูงๆ หรือบางครั้งอาจพบทำรังอยู่บนโครงสร้างภายในอาคารบ้านเรือนได้ ลักษณะรังค่อนข้างกลมถึงกลมรี สีน้ำตาลเข้มผิวรังเรียบ และเปราะบาง การออกหาอาหารจะทำเป็นท่อทางเดินดินที่ค่อนข้างแบน มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 1.0 ซม. สีน้ำตาลเข้ม ลักษณะการทำลายมักจะกินเข้าไปภายในเนื้อไม้เป็นร่องลึกไปตามความยาวของเสี้ยนไม้ พบเข้าทำลายไม้ในอาคารบ้านเรือนในเขตชนบท

Subfamily Apicotermitinae

        1.  Euhamitermes

        ปลวกในสกุลนี้เป็นปลวกที่มีวรรณะทหารน้อย (soldierless) รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม ยาว1.43-1.53 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.11-1.14 มม. กรามยาว 0.67-0.70 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ กรามสั้นแข็งแรง แต่ทางส่วนปลายไม่โค้งมากนัก อกปล้องแรกเป็นรูปอานม้าไม่ชัดเจนนัก พูทางด้านหน้าของอกปล้องแรกไม่ยาวกว่าพูทางด้านท้าย กรามมีฟันที่เล็กและแหลม

        2.  Indotermes

       ปลวกในสกุลนี้เป็นปลวกที่มีวรรณะทหารน้อย (soldierless) รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม ยาว 2.18-2.23 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.71-1.76 มม. กรามยาว 1.19-1.22 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ กรามสั้นแข็งแรง แต่ทางส่วนปลายไม่โค้งมากนัก อกปล้องแรกเป็นรูปอานม้าอย่างชัดเจนนัก พูทางด้านหน้าของอกปล้องแรกยาวกว่าพูทางด้านท้าย หัวยื่นยาวไปด้านหน้า ปกคลุมไปด้วยขนสั้นๆ บางๆ มี tarsi 3 ปล้อง

        3.  Speculitermes

        ปลวกในสกุลนี้เป็นปลวกที่มีวรรณะทหารน้อย (soldierless) รูปร่างส่วนหัวของปลวกวรรณะทหารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า มีความยาวของหัววัดถึงฐานกราม ยาว 2.28 มม. ส่วนกว้างสุดประมาณ 1.79 มม. กรามยาว 1.43 มม. ลักษณะสำคัญของปลวกในสกุลนี้คือ กรามสั้นแข็งแรง แต่ทางส่วนปลายไม่โค้งมากนัก อกปล้องแรกเป็นรูปอานม้าไม่ชัดเจนนัก พูทางด้านหน้าของอกปล้องแรกไม่ยาวกว่าพูทางด้านท้าย กรามมีฟันที่กว้างใหญ่


แหล่งที่มา : http://www.plantgenetic-rspg.org/termite/termite2-2.html

ลิงค์ที่เกี่ยวข้อง:   
ผู้ลงบทความ:    admin